Khi chọn quán cà phê nhìn ra hồ Tà Đùng, nên để ý năm điều: hướng nhìn và giờ nắng, đường vào và chỗ đậu xe, độ an toàn của lan can và mép đồi, nhà vệ sinh và mái che khi mưa, và quán dùng cà phê gì. Quán đẹp trên ảnh chưa chắc hợp lúc bạn tới; quán hợp là quán đúng giờ, đúng mùa và đúng nhu cầu của nhóm mình.
Quanh hồ thủy điện Đồng Nai 3, trên địa bàn xã Tà Đùng (Lâm Đồng) — vùng trước đây là xã Đắk Som và Đắk R'Măng của huyện Đắk Glong, tỉnh Đắk Nông — các quán cà phê nhìn ra hồ mọc lên theo du lịch, từ quán nhỏ của nhà dân đến điểm dừng chân lớn. Bài này không giới thiệu hay xếp hạng quán nào; nó đưa ra cách nhìn để bạn tự chọn.
Hướng nhìn và giờ nắng: quán đẹp lúc nào
Cùng một quán, buổi sáng và buổi chiều có thể là hai thế giới. Quán quay mặt về hướng đông đón bình minh, sương sớm, nhưng đến chín mười giờ thì nắng chiếu thẳng vào chỗ ngồi, chói và nóng. Quán quay về hướng tây thì buổi sáng nhìn cảnh hồ được rọi sáng rất đẹp, buổi chiều lại thành nơi ngắm hoàng hôn nhưng nắng xiên rọi vào mặt suốt một hai tiếng trước đó.
Muốn biết quán quay hướng nào, mở bản đồ trên điện thoại xem vị trí quán so với mặt hồ, hoặc hỏi người đã đến. Nếu thấy ảnh chụp quán luôn có sương và mặt trời ló sau đảo, nhiều khả năng đó là ảnh sáng sớm ở hướng đông. Ảnh có nắng vàng phủ mặt hồ và bóng đảo dài thường là chiều.
Mái che quyết định quán có ngồi được giữa trưa không. Quán chỉ có bàn ghế ngoài trời dưới vài cây dù sẽ rất nắng từ khoảng mười giờ tới ba giờ chiều trong mùa khô. Quán có mái lá, mái tôn hoặc giàn cây che mát thì ngồi được cả ngày, kể cả khi mưa giông.
An toàn: điều hay bị bỏ qua ở quán trên đồi
Lan can và mép đồi. Nhiều quán đặt bàn sát mép đồi để có góc nhìn đẹp. Hãy nhìn lan can có chắc không, có khoảng hở nào trẻ nhỏ lọt qua được không, bàn ghế có đặt trên nền đất bị xói không. Có trẻ nhỏ đi cùng thì chọn bàn lùi vào trong.
Sàn gỗ, sàn tre ngoài trời. Sàn gỗ để ngoài sương mưa lâu năm có thể mục, trơn rêu. Bước nhẹ, để ý ván lỏng, nhất là sáng sớm khi sàn còn ướt.
Đường vào quán. Một số quán nằm cuối đường đất dốc. Mùa mưa, đường trơn trượt, xe máy dễ ngã, ô tô có thể sa lầy. Hỏi trước tình trạng đường nếu trời vừa mưa.
Bậc thang xuống mép nước. Quán có lối xuống mặt hồ thường đẹp, nhưng bờ đất đỏ quanh hồ có chỗ sạt lở, nhất là khi mực nước thay đổi. Không xuống nơi không có lối đi rõ ràng.
Giông và sét. Quán trên đỉnh đồi trống là nơi lộng gió nhất khi có giông. Khi trời chuyển, rời bàn ngoài trời vào chỗ có mái kiên cố.
Nhìn quán theo nhu cầu của nhóm bạn
Mỗi nhóm cần một kiểu quán khác. Bảng dưới gợi ý điều nên ưu tiên, không nhằm khen hay chê kiểu quán nào.
| Nhóm của bạn | Ưu tiên | Nên tránh |
|---|---|---|
| Đi một hai người, muốn yên tĩnh | góc nhỏ, ít khách, đến sớm hoặc ngày thường | giờ cao điểm cuối tuần, quán mở nhạc lớn |
| Gia đình có trẻ nhỏ, người già | lan can chắc, đường vào phẳng, nhà vệ sinh sạch, có bóng mát | bàn sát mép đồi, nhiều bậc thang dốc |
| Nhóm bạn trẻ thích chụp ảnh | góc nhìn rộng, đến đúng giờ ánh sáng đẹp | quán quá đông vào giờ đẹp nhất |
| Người đi xe máy đường dài | chỗ đậu xe có bóng râm, gần đường chính | đường đất dốc sau mưa |
| Người mê cà phê | quán nói rõ hạt gì, rang thế nào, có pha phin đúng cách | chỉ hỏi về cảnh mà không hỏi về ly cà phê |
Không quán nào đáp ứng hết mọi nhu cầu. Biết nhóm mình cần gì nhất giúp bạn chọn nhanh hơn là lướt ảnh mạng xã hội cả buổi.
Ly cà phê ở quán view hồ: hỏi gì cho biết
Ở nhiều điểm du lịch, ly cà phê là thứ kèm theo chỗ ngồi đẹp, chất lượng không đều. Ở vùng trồng cà phê như quanh hồ Tà Đùng, có quán dùng chính hạt vối từ vườn quanh vùng, có quán dùng cà phê pha trộn mua sỉ như bất kỳ đâu. Nếu bạn quan tâm, cứ hỏi người bán: cà phê này hạt ở đâu, rang mộc hay có tẩm, pha phin hay pha máy.
Câu trả lời thật, dù là "cà phê mua sỉ", vẫn là dấu hiệu tốt hơn câu trả lời lấp lửng. Quán dùng hạt vùng hồ thường vui vẻ kể về vườn, về người rang; đó cũng là dịp bạn biết thêm về cà phê nơi mình đang ngồi. Đừng ép người bán khẳng định những điều họ không chắc, như "nguyên chất 100%" hay "hạt hái chín", nếu họ không biết rõ.
Gọi một ly đen nóng hoặc đen đá là cách tốt nhất để nếm cà phê của quán, vì sữa và đường che bớt vị hạt. Nếu muốn mang cà phê về, hỏi quán có bán hạt hoặc bột không; nếu có, hỏi ngày rang và cách bảo quản.
Giờ mở cửa và mùa vắng
Quán quanh hồ phụ thuộc vào khách, nên giờ mở cửa thay đổi theo mùa và theo ngày trong tuần. Cuối tuần, ngày lễ, có quán mở từ sáng sớm để đón khách ngắm sương; ngày thường mùa vắng, có quán mở muộn hoặc nghỉ hẳn. Nếu bạn định ngồi cà phê lúc sáng sớm, hỏi trước giờ mở thay vì đến nơi rồi thấy cửa đóng.
Mùa mưa và những tháng ít khách, một số quán thu hẹp hoạt động. Đây cũng là lúc quán yên tĩnh nhất, chủ quán có thời gian trò chuyện, và bạn có cả góc nhìn hồ cho riêng mình. Nếu không ngại mưa, những ngày ấy có khi là dịp tốt nhất để ngồi cà phê bên hồ.
Ngược lại, những dịp lễ lớn, quán đông, đường vào chật xe, ly cà phê phải chờ lâu. Nếu nhóm bạn đi đúng dịp này, đến thật sớm hoặc chọn giờ trưa khi khách đã đi chơi thuyền, ăn trưa.
Phép lịch sự khi ngồi quán view hồ
Quán view hồ là nơi nhiều người cùng đến để tìm sự yên tĩnh. Vài điều giúp mọi người cùng thoải mái:
- Không chiếm góc đẹp nhất quá lâu khi quán đông và có người đang chờ.
- Hỏi trước khi kéo bàn ghế ra mép đồi hay di chuyển vật trang trí để chụp ảnh.
- Giữ âm lượng vừa phải, tắt loa cá nhân.
- Không đưa trẻ lên lan can, rào chắn để chụp ảnh.
- Mang rác về hoặc bỏ đúng chỗ quán quy định; nhiều quán ở xa điểm thu gom rác.
- Hỏi trước nếu muốn bay thiết bị chụp ảnh trên không, vì ảnh hưởng khách khác và có thể có quy định hạn chế.
Một quán nhỏ của nhà dân thường không có nhân viên dọn dẹp như quán phố. Ra về để bàn sạch, ly gom lại một chỗ là cách cảm ơn chủ quán dễ nhất.
Quán nhà dân và điểm dừng chân lớn: khác nhau ở đâu
Quanh hồ có hai kiểu quán khá khác nhau. Kiểu thứ nhất là quán nhỏ do nhà dân mở ngay trên đất vườn của mình: vài bộ bàn ghế gỗ, mái lá hoặc mái tôn, chủ quán vừa bán vừa làm vườn. Ở đây bạn có thể được uống cà phê từ hạt nhà trồng, nghe chuyện vườn, nhưng dịch vụ đơn giản, giờ giấc linh hoạt, nhà vệ sinh có khi rất cơ bản.
Kiểu thứ hai là điểm dừng chân lớn hơn, đầu tư cho khách du lịch: nhiều tầng bàn, lối đi, chỗ chụp ảnh, có thể có cả đồ ăn và dịch vụ thuyền. Ở đây tiện hơn, chỗ đậu xe rộng hơn, nhưng đông hơn, nhất là cuối tuần, và ly cà phê có khi chỉ là thứ đi kèm chỗ ngồi.
Không kiểu nào tốt hơn kiểu nào; mỗi kiểu hợp một nhu cầu. Nhóm gia đình có người già, trẻ nhỏ thường thấy điểm dừng chân lớn dễ chịu hơn. Người đi một mình, muốn yên tĩnh và tò mò về cà phê thì quán nhà dân hợp hơn. Biết trước mình cần gì giúp tránh thất vọng.
Đọc ảnh trên mạng cho tỉnh táo
Phần lớn người ta chọn quán view hồ qua ảnh trên mạng xã hội. Ảnh đẹp thường được chụp vào giờ đẹp nhất, mùa đẹp nhất, góc đẹp nhất, có khi đã chỉnh màu. Khi bạn đến vào giữa trưa mùa mưa, cảnh có thể khác hẳn. Đó không phải lỗi của quán, mà là cách ảnh hoạt động.
Khi xem ảnh, để ý vài chi tiết: ảnh chụp lúc mấy giờ (nhìn bóng đổ, màu nắng), mặt hồ đầy hay cạn (mùa mưa hay mùa khô), có thấy mái che không, có thấy lan can không. Đọc phần bình luận để biết đường vào, giờ mở, quán đông hay vắng. Thông tin trên mạng có thể cũ, nên với chuyện giờ mở cửa và đường sá, hỏi trực tiếp vẫn chắc nhất.
Cũng nên nhớ rằng nhiều góc chụp đẹp trong ảnh nằm ở chỗ mép đồi, mép lan can, hay trên bờ đất sát nước. Đừng vì muốn có tấm ảnh giống hệt mà trèo qua rào chắn hay đứng ở chỗ đất bở. Một tấm ảnh lùi lại vài bước, an toàn, vẫn đủ đẹp để nhớ buổi cà phê bên hồ.
Ngồi bao lâu, gọi gì cho phải phép
Quán view hồ nhỏ của nhà dân thường không đông khách như quán phố. Ngồi cả buổi với một ly cà phê vào ngày vắng thì không sao, chủ quán thường vui vì có người. Nhưng vào giờ cao điểm cuối tuần, khi khách đứng chờ chỗ, ngồi quá lâu ở góc đẹp nhất là làm khó quán và người khác. Gọi thêm đồ uống nếu ngồi lâu, hoặc nhường chỗ khi đã chụp ảnh xong.
Có quán thu phí vào cửa hay phí chụp ảnh kèm đồ uống, vì cảnh đẹp là thứ họ đầu tư lối đi, bàn ghế, giữ gìn. Mức phí và cách tính mỗi nơi một khác; nếu thấy có, hỏi rõ trước khi vào để không bất ngờ. Đừng cãi nhau về chuyện này với người bán; không đồng ý thì chọn quán khác.
Nếu quán dùng cà phê vối vùng hồ và bạn thấy ngon, hỏi mua một ít mang về là cách ủng hộ quán thiết thực nhất. Một lời khen cụ thể về ly cà phê — đậm vừa, thơm, hậu ngọt — cũng có ích cho chủ quán hơn một lời khen cảnh đẹp, vì đó là phần họ tự tay làm ra.
Câu hỏi thường gặp
Quán cà phê view hồ Tà Đùng nào đẹp nhất?
Trang không xếp hạng hay giới thiệu quán cụ thể. Quán đẹp hay không tuỳ giờ bạn đến, hướng quán nhìn, mùa trong năm và nhu cầu của nhóm. Hãy dùng các tiêu chí trong bài: hướng nắng, mái che, an toàn lan can, đường vào, và ly cà phê, để tự chọn.
Nên đến quán view hồ lúc mấy giờ?
Nếu muốn ngắm sương, đến từ lúc trời hửng sáng tới khoảng tám giờ, nhưng hỏi trước giờ mở cửa. Nếu muốn ngắm hoàng hôn, đến trước khi mặt trời lặn chừng một tiếng. Giữa trưa thì chọn quán có mái che vì nắng gắt.
Đi xe máy vào quán trên đồi quanh hồ có khó không?
Một số quán nằm cuối đường đất dốc, mùa khô đi được, mùa mưa trơn trượt. Hỏi tình trạng đường trước, chạy chậm, dùng phanh đều tay khi xuống dốc. Người chưa quen đường đồi có thể gửi xe ở chỗ phẳng rồi đi bộ một đoạn.
Quán view hồ có dùng cà phê địa phương không?
Tuỳ quán. Có quán dùng hạt vối từ vườn trong vùng, có quán dùng cà phê mua sỉ. Cách biết là hỏi trực tiếp người bán về nguồn hạt và cách rang. Gọi một ly đen để nếm vị thật của cà phê quán.
Có nên mang trẻ nhỏ đến quán cà phê trên đồi không?
Được, nếu chọn quán có lan can chắc, đường vào an toàn và bàn ngồi lùi khỏi mép đồi. Người lớn nên luôn có một người trông trẻ, nhất là quanh lan can, bậc thang và lối xuống mép nước. Mang đồ uống không caffeine cho trẻ.
Ngồi quán view hồ mùa mưa có đáng không?
Có thể rất đáng, nếu quán có mái che tốt. Mùa mưa mây trôi qua đồi, mặt hồ đầy nước, quán vắng và yên. Chỉ cần chú ý đường vào trơn và tránh ngồi ngoài trời khi có giông.